تجربه مردم پس از گذشت ۲ هفته از طرح جدید کالا برگ
دو هفته از آغاز اجرای طرح جدید کالابَرگ الکترونیکی میگذرد، اما مشاهدات میدانی نشان میدهد این طرح در عمل با رویههای متفاوتی اجرا میشود.
با گذشت دو هفته از آغاز رسمی طرح کالابَرگ الکترونیکی، بررسیهای میدانی نشان میدهد که اجرای این طرح در فروشگاههای مختلف، تجربه یکسانی را برای شهروندان رقم نزده است. دولت این طرح را با هدف حفظ قدرت خرید و کاهش فشار اقتصادی آغاز کرد، اما در عمل محدودیتهای اجرایی متفاوتی گزارش شده است.
تفاوت فاحش میان فروشگاههای بزرگ و کوچک
بر اساس مشاهدات، در برخی فروشگاههای زنجیرهای و بزرگ، محدودیت در تعداد اقلام و انتخاب برند برای خرید با کالابَرگ اعمال میشود. یکی از شهروندان در گفتوگو با ایسنا گفت: «با اینکه اعتبار کالابَرگ برای خانواده چهار نفره داریم، اما فقط اجازه دادند یک کیسه برنج و یک بطری روغن برداریم. وقتی گفتیم نیازمون بیشتره، گفتند دستورالعمل فروشگاه همینه.» شهروند دیگری نیز اظهار کرد: «میگویند هر خرید فقط شامل تعداد مشخص از کالاها میشود و بیشتر از آن ثبت نخواهد شد، حتی اگر اعتبارش در کارت باشد.» در مقابل، در بسیاری از فروشگاههای کوچک، قصابیها و سوپرمارکتهای محلی خبری از این محدودیتها نیست و پرداخت به صورت مستقیم و منعطفتر انجام میشود.
شرط عجیب: داشتن موجودی نقدی در کارت بانکی
برخی خریداران از شرطی دیگر در تعدادی از فروشگاهها خبر دادهاند: الزام به داشتن یک کارت بانکی با موجودی نقدی حداقل ۱۵۰ هزار تومان. به گفته آنان، فروشندگان اعلام کردهاند بدون وجود این مبلغ نقدی، تراکنش کالابَرگ انجام نمیشود. این موضوع میتواند برای خانوارهای کمدرآمد چالشبرانگیز باشد.
پرداختهای خرد برای فیش و قیمتگذاری بدون نظارت
موارد دیگری مانند صدور فیشهای چندمرحلهای که مستلزم پرداخت مبالغی بین ۵ تا ۱۰ هزار تومان است نیز گزارش شده است. همچنین در مورد برخی کالاها مانند گوشت و برنج که قیمت ثابتی درج نمیشود، اختلاف قیمت چشمگیری بین فروشگاههای مختلف مشاهده شده، به طوری که گویا سقف قیمتی مشخصی وجود ندارد. این موضوع این پرسش را ایجاد میکند که آیا نظارتی بر نحوه قیمتگذاریها وجود دارد؟
روش خرید تدریجی و باقی ماندن اعتبار نزد فروشگاه
در برخی فروشگاهها نیز روشی متفاوت دیده شده است: کل اعتبار خانوار یکجا محاسبه و فیش آن مهر میشود. در این روش، اعتبار نزد فروشگاه باقی میماند و خانوار میتواند به تدریج از آن خرید کند. اگرچه برخی این روش را برای مدیریت خرید مفید میدانند، اما برخی دیگر نسبت به شفافیت آن و در اختیار ماندن اعتبار نزد فروشگاه تردید دارند.