وام ازدواج ۱۴۰۵ | افزایش مبلغ و کوتاهشدن صف یک میلیونی؟
با نزدیکشدن به سال جدید، نگرانیها و امیدها درباره وام ازدواج ۱۴۰۵ اوج گرفته است. از یک سو، صف یک میلیون نفری متقاضیان دریافت این تسهیلات همچنان پابرجاست و از سوی دیگر، خبرهایی از افزایش احتمالی مبلغ وام و تأکید بر ادامه پرداخت آن به گوش میرسد. آیا صف طولانی وام ازدواج امسال کوتاهتر خواهد شد؟
بر اساس گزارش تازه مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، بزرگترین مشکل در حوزه تسهیلات ازدواج و فرزندآوری، تجمع بیش از یک میلیون نفر در صف انتظار برای دریافت این حمایتهای مالی است. این مرکز تأکید کرده که حل این معضل باید در اولویت کاری قانونگذاران برای سال ۱۴۰۵ قرار گیرد و تا حد امکان، متناسب با ظرفیت واقعی شبکه بانکی، این صف طولانی کاهش یابد.
وام قرضالحسنه ازدواج، همواره به عنوان یکی از ابزارهای کلیدی دولت و نظام بانکی برای حمایت از جوانان و تسهیل امر تشکیل خانواده شناخته میشود. با این حال، در لایحه بودجه سال آینده ردیف مشخصی برای این وام در نظر گرفته نشده و این موضوع نگرانیهایی را در میان متقاضیان ایجاد کرده است. سخنگوی کمیسیون تلفیق لایحه بودجه در واکنش به این نگرانیها تأکید کرده که سیاستهای مرتبط با قانون جوانی جمعیت و وام ازدواج باید به طور شفاف در متن بودجه دیده شوند تا منابع و نحوه پرداخت آن مشخص گردد. در همین راستا، بانک مرکزی نیز اعلام کرده که پرداخت وام ازدواج و فرزندآوری تداوم خواهد داشت و سقف پرداخت آن بر مبنای توان شبکه بانکی تعیین میشود.
جزئیات جدید و ارقام پیشنهادی برای ۱۴۰۵
احمد راستینه، نماینده مردم شهرکرد و سخنگوی کمیسیون فرهنگی مجلس، به تازگی جزئیات جدیدی از مصوبات در این زمینه ارائه داده است. وی اظهار کرد: «براساس مصوبات جدید در بحث تسهیلات ازدواج، وام قرضالحسنه ازدواج برای جوانان زیر ۲۵ سال از ۳۵۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۴ به ۵۰۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۵ و برای سایرین از ۳۰۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۴ به ۴۰۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۵ پیشنهاد و مصوب شد.»
گزارش مرکز پژوهشها و یک پیشنهاد کلیدی
مرکز پژوهشهای مجلس در گزارش خود خاطرنشان کرده که هرچند بانکها در سالهای گذشته عملکرد مناسبی در پرداخت تسهیلات داشتهاند، اما رقم مصوب در قانون بودجه ۱۴۰۴ (معادل ۲۷۰ هزار میلیارد تومان یا ۲۷۰ همت) با تعداد بالای متقاضیان همخوانی نداشته است. این مرکز با اشاره به تخمین توان تسهیلاتدهی قرضالحسنه شبکه بانکی در سال ۱۴۰۵ معادل ۵۸۵ همت، پیشنهاد داده که سقف کلی تسهیلاتدهی بانکها به این میزان افزایش یابد.
در بخشی از این گزارش آمده است: «بر اساس برآورد توان تسهیلاتدهی قرضالحسنه شبکه بانکی (معادل ۵۸۵ همت)، پیشنهاد میشود که مبالغ انفرادی تسهیلات ازدواج و فرزندآوری بدون تغییر همانند مبالغ قانون بودجه سال ۱۴۰۴ لحاظ شود، اما سقف کلی تسهیلاتدهی شبکه بانکی معادل ۵۸۵ همت (۴۸۵ همت ازدواج و فرزندآوری و ۱۰۰ همت اشتغال) در نظر گرفته شود که به صورت خوشبینانه صف متقاضیان تسهیلات ازدواج و فرزند را در پایان سال ۱۴۰۵ به نصف (۵۰۰ هزار نفر) کاهش خواهد داد.»
نظر کارشناسی و ضرورت اصلاح قانون
سیاوش غیبیپور، کارشناس اقتصادی نیز در تحلیل این موضوع میگوید: «در خصوص مبلغ پرداختی تسهیلات تکلیفی به ویژه وام ازدواج باید چند نکته را اشاره کرد اول اینکه بله افزایش فردی میزان این تسهیلات باتوجه به شرایط اقتصادی فعلی نیازی غیر قابل انکار است همچنین باید تاکید کرد افزایش کلی توان تسهیلاتدهی قرضالحسنه شبکه بانکی میتواند سبب کاهش این صف شود معتقد هستم بانک مرکزی ابزارهای زیادی برای حل این مسئله و کمک به حل این چالش دارد که میتواند با تغییراتی این چالش را مرتفع کند.»
در نهایت، مرکز پژوهشهای مجلس نتیجهگیری کرده که با توجه به کافی نبودن منابع شبکه بانکی برای اجرای کامل «قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» و نیز رشد نیافتن ارقام وامها متناسب با تورم، لازم است این قانون مورد بازنگری و اصلاح قرار گیرد و منابع مالی جدیدی برای پوشش هزینههای آن تعیین شود.