هشدار جدی به معامله‌گران: موج جدید دلارهای آبی تقلبی در بازار تهران + روش‌های تشخیص فوری

در هفته‌های اخیر، هشدارهای جدی از فعالان بازار ارز تهران درباره افزایش موارد اسکناس‌های ۱۰۰ دلاری «طرح جدید» یا «دلارهای آبی» تقلبی به گوش می‌رسد. این گزارش که بر اساس گفت‌وگو با صرافان و مشاهدات میدانی تهیه شده، نشان می‌دهد کیفیت جعل این اسکناس‌ها به حدی است که تشخیص آنها بدون ابزار تخصصی و تجربه کافی «تقریباً غیرممکن» شده است.

افزایش نگرانی در بین صرافان:

صرافان از افزایش مراجعه مشتریان با اسکناس‌های مشکوک خبر می‌دهند. یکی از آنان با لحنی نگران می‌گوید: «قبلا می‌توانستیم اسکناس‌ها را سریع قبول کنیم، اما حالا هر اسکناسی را چند بار چک می‌کنیم. یک خطا می‌تواند ضرر بزرگی ایجاد کند.» این وضعیت باعث کاهش سرعت معاملات نقدی و ایجاد اختلال در جریان طبیعی بازار شده است.

چرا دلار آبی هدف قرار گرفته؟

اسکناس صد دلاری طرح جدید به دلیل ظاهر مدرن، نوار آبی امنیتی و محبوبیت در معاملات نقدی، به هدفی جذاب برای جاعلان حرفه‌ای تبدیل شده است. این گروه با استفاده از فناوری چاپ پیشرفته و کاغذهای شبه‌کتانی، نسخه‌هایی تولید می‌کنند که شباهت زیادی به اصل دارند.

ویژگی‌های اصلی برای تشخیص تقلبی از اصلی (راهنمای عملی):

• نوار آبی امنیتی: در اسکناس واقعی، این نوار هنگام تکان دادن، جهت و عمق حرکت مشخصی دارد. در نمونه‌های تقلبی، حرکت آن یکنواخت یا مصنوعی است.

• آب‌نشان (Watermark): تصویر بنجامین فرانکلین در اسکناس واقعی زیر نور، واضح و دقیق است. در نمونه‌های تقلبی اغلب مات یا ناقص دیده می‌شود.

• بافت کاغذ: کاغذ اسکناس اصلی بافت خاص و متمایزی دارد که با کاغذ معمولی متفاوت است. لمس کردن می‌تواند این تفاوت را آشکار کند.

• جوهر تغییر‌رنگ (Color-Shifting Ink): عدد ۱۰۰ در گوشه اسکناس واقعی با تغییر زاویه دید، رنگ آن بین سبز و مسی در نوسان است. در اسکناس‌های تقلبی این اثر یا وجود ندارد یا ضعیف است.

• ریزنوشته‌ها: نوشته‌های بسیار ریز اطراف تصویر بنجامین فرانکلین در اسکناس اصلی واضح و خوانا هستند. در نسخه‌های جعلی معمولاً مبهم یا نادقیق می‌باشند.

• نور فرابنفش (UV): استفاده از نور UV سریع‌ترین روش برای بررسی نخ امنیتی است که در اسکناس‌های تقلبی به درستی نمایش داده نمی‌شود.

منشأ موج تقلبی و واکنش‌های رسمی:

هنوز منشأ دقیق این اسکناس‌ها به طور رسمی اعلام نشده است. فعالان بازار گمان می‌برند بخشی از آنها از مسیرهای مرزی وارد و بخشی در کارگاه‌های داخلی تولید می‌شوند. در ماه‌های اخیر، نیروی انتظامی چند محموله بزرگ از این اسکناس‌ها را کشف و ضبط کرده که نشان از فعالیت شبکه‌های سازمان‌یافته دارد.

تأثیر بر بازار و راهکارهای پیشنهادی:

این پدیده اعتماد را در بازار معاملات نقدی تحت تأثیر قرار داده است. برای کاهش ریسک، توصیه می‌شود:

1. در معاملات با مبالغ بالا، اسکناس را با دقت و ترجیحاً با دستگاه UV کوچک بررسی کنید.

2. به ویژگی‌های امنیتی اصلی (نوار آبی، بافت، تغییر رنگ) توجه ویژه داشته باشید.

3. در صورت مشاهده اسکناس مشکوک، آن را در چرخه معاملات قرار ندهید و موضوع را به صرافی معتبر یا پلیس اطلاع دهید.

این موج تازه نشان می‌دهد جعل‌کنندگان به فناوری پیشرفته‌تری مجهز شده‌اند و بازار نیاز به هوشیاری، آموزش و دقت بیشتری دارد.