نقطه پایان صعود دلار؟ / یک تحلیل تکاندهنده از دلیل اصلی کاهش قیمت ارز
کاهش اخیر قیمت دلار، سوالات بسیاری را در ذهن فعالان اقتصادی و مردم ایجاد کرده است. آیا این روند نزولی پایدار خواهد بود یا تنها یک وقفه کوتاه است؟ یک کارشناس بازار ارز، تحلیل متفاوتی ارائه میدهد و نقش اصلی را به عامل غیراقتصادی و بسیار تأثیرگذارتری نسبت میدهد. با این تحلیل متفاوت همراه شوید.
برخی تحلیلها از بازار ارز حاکی از آن است که کاهش قیمت دلار در روزهای اخیر، کمتر ناشی از تحولات ساختاری اقتصاد و بیشتر متأثر از کاهش ریسکهای سیاسی و تغییر فضای روانی حاکم بر بازار است. این نگاه، ریشه نوسانات را در انتظارات و برداشت فعالان اقتصادی از آینده رویدادهای سیاسی میداند.
ایمان زنگنه، کارشناس بازار ارز، با اشاره به پیوستگی بازارهای مالی اظهار کرد: در بازارهای مالی، اوج و افول قیمتها معمولاً با یکدیگر همراه است، اما در اقتصاد ایران به دلیل شرایط تورمی، ذهنیت عمومی بیشتر به سمت افزایش قیمتها شکل گرفته است. با این حال، تحولات اخیر نشان میدهد که در صورت مدیریت انتظارات و شکلگیری تصور بهبود شرایط، مسیر بازار میتواند تغییر کند.
وی در تشریح این موضوع افزود: آنچه امروز در بازار ارز مشاهده میکنیم، بیش از هر چیز حاصل این انگاره است که شاید گرهای در مذاکرات باز شده یا چشماندازی از کاهش تنشها ایجاد شده است. این موضوع بهطور مستقیم به مدیریت انتظارات مربوط میشود؛ یعنی اینکه فعالان اقتصادی و مردم، آینده را چگونه ارزیابی میکنند.
این کارشناس با تأکید بر نقش پررنگ اخبار سیاسی در نوسانات کوتاهمدت، بیان کرد: در بازه کوتاهمدت، متغیرهای کلان اقتصادی تغییر محسوسی نمیکنند و منابع جدیدی به اقتصاد تزریق نمیشود؛ بنابراین کاهش اخیر نرخ دلار را باید بیشتر ناشی از افت ریسکهای سیاسی و شوکهای روانی دانست، نه تحولات بنیادین اقتصادی.
زنگنه ادامه داد: پیشتر برخی ریسکها، از جمله تبعات احتمالی تنشها یا منازعات، به شکل پیشخورشده در بازار قیمتگذاری شده بود، اما اکنون به نظر میرسد برآوردها از شدت این ریسکها کاهش یافته است. همین موضوع باعث شده فضای روانی بازار آرامتر شود.
وی همچنین به عوامل تکمیلی دیگر اشاره کرد و گفت: در کنار اخبار سیاسی، برخی تحولات جهانی در بازار طلا و همچنین سیاستهای داخلی، از جمله رویکردهای دولت نسبت به شرکتهای صادراتمحور و موضوع تعهدات ارزی، میتواند در کاهش فشار بر بازار ارز مؤثر باشد، هرچند در مقطع فعلی نقش اصلی را همان کاهش ریسکهای سیاسی ایفا میکند.
اما سوال کلیدی اینجاست: آیا این روند کاهشی ادامه خواهد داشت؟ زنگنه در پاسخ به این پرسش تصریح کرد: استمرار این روند به میزان تحقق انتظارات در روزهای آینده بستگی دارد. اگر تحولات واقعی از جنس حل مسائل، کاهش تنشها و گشایشهای اقتصادی رخ دهد، میتوان امیدوار بود که این روند نزولی ادامهدار باشد.
وی در پایان با بیان یک نکته کلیدی خاطرنشان کرد: تحولات مثبت اقتصادی معمولاً در ابتدا اثرات محدودی دارند، اما اگر اخبار مثبت تداوم یابد و به واقعیت تبدیل شود، اثر همافزایی پیدا میکند و میتواند تأثیرات قابلتوجهی بر اقتصاد و بازار ارز برجای بگذارد.