تحلیل لحظهای: قیمت نان گران میشود یا نه؟ + پیشبینی تکاندهنده
شامگاه بیست و ششم بهمن ماه، یک جنجال بزرگ در صحن علنی مجلس، کارمندان و خانوادههای میانسال ایرانی را میخکوب کرد. اظهارات یکی از نمایندگان از گرانی قریبالوقوع نان حکایت داشت، اما ساعتی بعد، افشای جدیدی از سوی رئیس مجلس و رئیس کمیسیون تلفیق، همه معادلات را بر هم زد. در این گزارش ویژه، تحلیل دقیق آنچه در بودجه ۵۰۴ همتی آرد گذشته است و پیشبینی نهایی قیمت نان در سال آینده را بخوانید.
بررسی آخرین جداول بودجه سال ۱۴۰۵ نشان از یک تغییر راهبردی در حوزه گندم و آرد دارد. بر اساس تحلیل ارقام مندرج در جدول ۱۴ بودجه، رقم شگفتانگیز ۵۰۴ هزار میلیارد تومان (۵۰۴ همت) برای تأمین آرد و نان کشور پیشبینی شده است. این رقم در مقایسه با یارانه ۲۵۰ همتی سال ۱۴۰۴، رشد بیش از دو برابری را تجربه کرده که یک رکورد محسوب میشود.
پیشبینی سرنوشت نان؛ شوک جدید در راه است؟
افزایش چشمگیر بودجه آرد در شرایطی رخ داده است که دولت ابتدا لایحه بودجه را با رقم ۲۷۰ همت به مجلس ارائه کرده بود. پیشبینی میشد این رقم نشانهای از آزادسازی و افزایش قیمت نان باشد، اما مداخله نمایندگان مجلس و افزایش آن به بیش از ۵۰۰ همت، سناریوی گرانی نان را برای سال آینده منتفی کرده است. کارشناسان معتقدند این افزایش بودجه به معنای تثبیت قیمت نان و جبران هزینههای خرید تضمینی گندم از کشاورزان است.
نقل قولهای رسمی؛ ماجرای گرانی نان از کجا آب خورد؟
ماجرای افزایش قیمت نان از روز یکشنبه ۲۶ بهمن و با اظهارات حسینعلی حاجی دلیگانی، نماینده مردم شاهین شهر، در مجلس کلید خورد. وی با لحنی هشداردهنده خطاب به همکارانش گفت:
«دوستان بنده سربسته عرض میکنم از روز گذشته تا به امروز در مصوباتی که مجلس به صورت کلی داشته است اختیاراتی به دولت دادهایم؛ از جمله اینکه برق گران شد. نان و سوخت هم به دولت اختیار دادیم که گران کند.»
این افشاگری بلافاصله با واکنش تند و تذکر بیسابقه رئیس مجلس مواجه شد. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در پاسخ به این ادعا تأکید کرد:
«ما در اینجا هیچ اختیاری به دولت ندادهایم؛ دولت اختیار دارد. اینجا تاکید شده که اگر دولت تصمیم به هر گونه تغییر قیمت در این موارد بگیرد که قانون دائم نیز به آن اختیار داده است، مکلف است منابع حاصل را به مردم دهد و محل آن معلوم باشد.»
واکنش نهایی؛ آرامش به سفره مردم بازگشت
در ادامه این جنجال، قالیباف برای روشن شدن اذهان عمومی به ارقام بودجه اشاره کرد و گفت: «موضوع نان بسیار مهم است. دولت ۲۷۰ همت در این زمینه پیشبینی کرده بود و در مجلس به بیش از ۵۰۰ همت رسیده است. در جدول ۱۴ رقم ۵۰۴ همت برای آرد در سال آینده پیشبینی شده است. این رقم برای تأمین نیاز کشور در نظر گرفته شده و به معنای افزایش قیمت نان نیست.»
وی در نهایت از کمیسیون تلفیق خواست: «در تنظیم عبارات و احکام بودجه دقت شود تا مفاهیمی که شائبه شوکدرمانی یا افزایش ناگهانی قیمتها را ایجاد میکند، در متن مصوبه گنجانده نشود.»
غلامرضا تاجگردون، رئیس کمیسیون تلفیق لایحه بودجه ۱۴۰۵ نیز در جمعبندی این ماجرا به مردم اطمینان خاطر داد:
«مردم نگران قیمت نان نباشند و خبازیها نیز دغدغه گندم نداشته باشند. این ادعا که مجلس تصویب کرده آرد یا گندم گران میشود، صحیح نیست. اعداد و جداول بودجه خود گویای واقعیت هستند.»
