توقیف سریالها به یک ابزار تبلیغاتی تبدیل شده است؟ ادعای جنجالی همشهری درباره رقابت پلتفرمها
روزنامه همشهری در گزارشی درباره موج توقیف سریالهای شبکه نمایش خانگی، علاوه بر انتقاد از سختگیریهای ساترا، احتمال سنگاندازی پلتفرمها علیه یکدیگر و حتی استفاده تبلیغاتی از خبر توقیف برای جذب مخاطب را مطرح کرده است. این گزارش با مرور پرونده سریالهایی مانند «تاسیان»، «سووشون»، «بدنام»، «غربت» و «یل»، مدعی شده توقیف آثار در شبکه نمایش خانگی دلایل مختلفی دارد و همیشه نمیتوان آن را صرفاً به ملاحظات نظارتی نسبت داد.
روزنامه همشهری در گزارشی درباره موج توقیف سریالهای شبکه نمایش خانگی، علاوه بر انتقاد از سختگیریهای ساترا، احتمال سنگاندازی پلتفرمها علیه یکدیگر و حتی استفاده تبلیغاتی از خبر توقیف برای جذب مخاطب را مطرح کرده است. این گزارش با مرور پرونده سریالهایی مانند «تاسیان»، «سووشون»، «بدنام»، «غربت» و «یل»، مدعی شده توقیف آثار در شبکه نمایش خانگی دلایل مختلفی دارد و همیشه نمیتوان آن را صرفاً به ملاحظات نظارتی نسبت داد.
مقدمه:
توقف انتشار چند سریال شبکه نمایش خانگی در ماههای اخیر، بار دیگر موضوع نظارت بر محتوای پلتفرمها و نحوه صدور مجوز برای تولیدات این حوزه را به بحثی جدی تبدیل کرده است. در تازهترین مورد، سریال «یل» به کارگردانی جمشید محمودی با دستور قضایی از انتشار بازماند و پیش از آن نیز خبر توقف پخش سریال «گنگستر» نماوا منتشر شده بود.
در همین شرایط، روزنامه همشهری در گزارشی تازه، به بررسی سابقه توقیف آثار نمایش خانگی پرداخته و علاوه بر نقش نهادهای نظارتی، احتمال تأثیر رقابت تجاری میان پلتفرمها و سیاستهای تبلیغاتی آنها را نیز مطرح کرده است.
همشهری: توقیف سریالها فقط به سختگیری ساترا مربوط نیست
روزنامه همشهری در گزارش خود نوشته است که سختگیری ساترا یکی از عوامل اصلی توقف انتشار برخی سریالهای نمایش خانگی بوده است؛ بهطوریکه در مواردی حتی کارگردانان نیز از دلایل دقیق توقیف آثار خود اطلاع نداشتهاند.
این روزنامه در عین حال، دو عامل دیگر را نیز در تداوم این اتفاقات مؤثر دانسته است: رقابت میان پلتفرمهای نمایش خانگی و استفاده تبلیغاتی از خبر توقیف برای جلب توجه مخاطبان.
در این گزارش آمده است که گاهی پلتفرمهای پخش آنلاین برای یکدیگر سنگاندازی میکنند و در مواردی نیز ممکن است انتشار خبر توقیف یک مجموعه، به ابزاری برای افزایش کنجکاوی مخاطبان و معرفی بیشتر آن تبدیل شود.
همشهری همچنین با اشاره به وضعیت فعلی بازار نمایش خانگی نوشته است که در حال حاضر تنها سه پلتفرم بهصورت مستمر فعالیت میکنند و سایر پلتفرمها فعالیتی فصلی و دورهای دارند.
ماجرای توقیف سریال «یل»؛ آغوش مادر و پسر جنجالی شد
یکی از محورهای اصلی گزارش همشهری، توقف انتشار سریال «یل» به کارگردانی جمشید محمودی است.
بر اساس روایت این روزنامه، قسمت ششم سریال به دلیل نمایش صحنهای از در آغوش گرفتن مادر سالخورده با بازی سهیلا رضوی و پسرش با بازی بابک حمیدیان با مشکل مواجه شده است.
همشهری با اشاره به برخی دیدگاههای فقهی درباره احکام مربوط به زنان در سنین بالاتر و تماس میان زن و مرد نامحرم، نسبت به دلیل توقف این مجموعه انتقاد کرده است.
این روزنامه نوشته است که با وجود طرح این ملاحظات، سریال «یل» همچنان با مشکل انتشار مواجه شده و در وضعیت توقیف قرار گرفته است.
البته این روایت، توضیح روزنامه همشهری درباره حاشیههای سریال است و نباید آن را جایگزین اعلام رسمی مرجع قضایی درباره علت صدور دستور توقف دانست.
از «ممنوعه» تا «تاسیان»؛ سابقه توقیف سریالهای نمایش خانگی
همشهری در ادامه گزارش خود به چند نمونه از سریالهایی پرداخته که طی سالهای گذشته با توقف انتشار مواجه شدهاند.
سریال ممنوعه؛ توقیف پس از سه قسمت
سریال «ممنوعه» به کارگردانی امیر پورکیان در سال ۱۳۹۷ پس از انتشار سه قسمت متوقف شد.
در گزارش همشهری، روابط میان دختران و پسران جوان و حضور شخصیتی با گرایش همجنسگرایانه از جمله دلایل اعلامشده برای توقیف این مجموعه عنوان شده است.
این سریال پس از حدود دو ماه و با حذف برخی سکانسها دوباره به پلتفرم پخش بازگشت.
تاسیان؛ اختلاف بر سر مجوز تولید و انتشار
«تاسیان» به کارگردانی تینا پاکروان از دیگر مجموعههایی است که با حاشیههای نظارتی روبهرو شد.
این سریال از ۱۹ بهمن ۱۴۰۳ انتشار خود را آغاز کرد، اما پس از پخش سه قسمت، ساترا اعلام کرد که مجموعه مجوزهای لازم برای تولید و انتشار را دریافت نکرده است.
پخش سریال حدود یک هفته متوقف ماند و سپس انتشار آن ادامه پیدا کرد؛ هرچند اختلافنظر درباره وضعیت مجوز آن همچنان مطرح بود.
میخواهم زنده بمانم؛ توقف دو روزه با درخواست پلیس
سریال «میخواهم زنده بمانم» به کارگردانی شهرام شاهحسینی نیز در سال ۱۴۰۰ با توقف انتشار مواجه شد.
بر اساس گزارش همشهری، معاونت اجتماعی نیروی انتظامی خواستار توقف پخش این مجموعه شده بود. دلیل اعلامشده، رعایت نشدن برخی اصلاحات و ممیزیهای موردنظر این نهاد بود.
داستان سریال در دهه ۶۰ روایت میشد و یکی از شخصیتهای منفی آن در شهربانی و کمیته سابق فعالیت داشت؛ موضوعی که به گفته نیروی انتظامی، تصویر مناسبی از این نهادها ارائه نمیکرد.
این مجموعه پس از دو روز توقف، انتشار خود را از سر گرفت.
غربت؛ توقیف پس از سه قسمت
سریال «غربت» به کارگردانی امیر پورکیان در سال ۱۴۰۳ پس از انتشار سه قسمت متوقف شد.
دلیل اعلامشده برای این تصمیم، تصویرسازی نامناسب از مردم حاشیهنشین استانهای عربنشین ایران بود.
انتشار قسمت چهارم این مجموعه پس از حدود ۴۰ روز از سر گرفته شد.
سووشون؛ دو ماه توقف و مسدود شدن پلتفرم
اقتباس تلویزیونی نرگس آبیار از رمان «سووشون» نوشته سیمین دانشور نیز پس از انتشار نخستین قسمت با توقف مواجه شد.
بر اساس گزارش همشهری، نداشتن مجوزهای قانونی و بیتوجهی به مراجع مرتبط از دلایل اعلامشده برای این تصمیم بود.
در جریان این پرونده، پلتفرم پخشکننده نیز مسدود شد، اما پس از حدود دو ماه، هم دسترسی به پلتفرم و هم انتشار سریال از سر گرفته شد.
بدنام؛ یک ماه توقف پس از انتشار قسمت اول
«بدنام» به کارگردانی احسان سجادیحسینی، آخرین نمونهای است که همشهری پیش از سریال «یل» به آن پرداخته است.
این مجموعه پس از انتشار نخستین قسمت بیش از یک ماه متوقف ماند. دلیل اعلامشده برای توقف آن، نداشتن مجوز از ساترا بود.
همشهری همچنین به برخی خطوط قرمز محتوایی، از جمله نحوه نمایش شخصیت یک تاجر ظاهراً متدین، بهعنوان موارد مطرحشده در حاشیه این پرونده اشاره کرده است.
گنگستر؛ سریالی که پیش از انتشار متوقف شد
در بخش دیگری از گزارش همشهری، به وضعیت سریال «گنگستر» نیز اشاره شده است؛ مجموعهای که قرار بود پس از مدتها وقفه در تولید سریال ایرانی در نماوا، فعالیت تازه این پلتفرم را رقم بزند.
اما انتشار این مجموعه پیش از آغاز پخش با مشکل مواجه شد و خبرهایی درباره توقف آن منتشر شد.
همشهری این اتفاق را در کنار سایر پروندههای توقیف قرار داده و آن را نمونهای از تداوم مشکلات انتشار آثار در شبکه نمایش خانگی دانسته است.
رقابت پلتفرمها یا سختگیری نظارتی؛ دلیل اصلی توقیف سریالها چیست؟
گزارش همشهری در نهایت سه عامل را در توقف آثار نمایش خانگی برجسته میکند: سختگیری نهادهای نظارتی، رقابت میان پلتفرمها و استفاده احتمالی از خبر توقیف برای جلب توجه مخاطبان.
با این حال، این روزنامه برای فرضیه سنگاندازی پلتفرمها علیه یکدیگر، نمونه مشخص یا سند مستقلی ارائه نکرده و این موضوع را بهعنوان یکی از احتمالات مطرح کرده است.
از سوی دیگر، سابقه توقف و بازگشت سریالهایی مانند «تاسیان»، «سووشون» و «غربت» نشان میدهد اختلاف بر سر مجوزها و محتوای آثار، همچنان یکی از چالشهای اصلی تولیدکنندگان و پلتفرمهای نمایش خانگی است.
آنچه در این میان اهمیت دارد، شفافیت درباره دلایل صدور دستور توقف، مشخص بودن ضوابط نظارتی و پاسخگویی نهادهای مسئول است؛ موضوعی که میتواند از شکلگیری گمانهزنیهای مختلف درباره سرنوشت آثار و رقابت میان پلتفرمها جلوگیری کند.