وام ۵۰۰ میلیون تومانی برای این افراد+ نحوه دریافت
دولت با تصویب تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی با سود تنها ۵ درصد، نهتنها روستاییان، بلکه محرومان شهری را نیز هدف گرفته است. این وام ۲۰ ساله که قرار است از سال آینده پرداخت شود، میتواند زلزلهای در بازار مسکن محرومان ایجاد کند و آمار نوسازی را متحول سازد. اما آیا بانکها و منابع مالی پاسخگوی این حجم از تقاضا خواهند بود؟
براساس گزارشهای رسمی، اجرای طرحهای مقاومسازی مسکن روستایی نقش بیبدیلی در کاهش خسارات ناشی از بلایای طبیعی در سالهای اخیر ایفا کرده است. این موفقیت، مشوق اصلی برای شتاببخشی به نوسازی بافتهای فرسوده شده است.
آمارهای بنیاد مسکن انقلاب اسلامی نشان میدهد از کل ۵ میلیون و ۳۷۰ هزار واحد مسکونی روستایی در کشور، تا امروز حدود ۵۷ درصد یعنی بالغ بر ۳ میلیون واحد، نوسازی و مقاومسازی شدهاند. روندی که از سال ۱۳۸۴ با حمایت تمامی دولتها و با تأمین تسهیلات ارزانقیمت آغاز شد و سالانه هدفگذاری ۲۰۰ هزار واحدی را دنبال میکند.
حمایت همهجانبه از طرح نوسازی
در این رابطه، حمیدرضا سهرابی، معاون مسکن شهری بنیاد مسکن، با اشاره به حمایت دولتها گفت: "در روند اجرای طرح نوسازی و مقاومسازی مسکن روستایی تمامی دولتها حمایت کردند و تسهیلات ارزان قیمت را در اختیار بنیاد مسکن گذاشتند و بنیاد با ساز و کار فنی و اجرایی خود کار را پیش برد." وی افزود: "در مجموع ۳ میلیون و ۹۵ هزار واحد در قالب این تسهیلات مسکن روستایی و تسهیلاتی که در حوادث و بلایای طبیعی رخ داد، مطابق مقررات ملی ساختمان، نوسازی و مقاومسازی شد."
همکاری بانکها و معرفی واحدهای متقاضی
مجید جودی، معاون مسکن روستایی بنیاد مسکن نیز پیشتر بر نقش مؤثر تسهیلات در بهبود مقاومسازی تأکید کرده بود. وی درباره سهمیه امسال گفت: "سهمیه مقاومسازی ۲۰۰ هزار واحد مسکونی روستایی امسال از خرداد ماه شروع شد... سر جمع از ۲۰۰ هزار واحد مسکونی ۱۹۸ هزار واحد به سیستم بانکی معرفی شدند." جودی در ادامه همکاری بانکها را مثبت ارزیابی کرد و افزود: "سیستم بانکی برای ۱۲۰ هزار واحد مسکونی ضمن عقد قرارداد پرداخت وام را نیز انجام داده است. بانکهای عامل در خصوص مسکن روستایی همکاری خیلی مناسب و مساعدی دارند چون این وام به هدف اصابت میکند."
گسترش دامنه شمول به محرومان شهری؛ یک تغییر مهم
اما خبر مهم و تحولآفرین، تصویب تسهیلات جدید ۵۰۰ میلیون تومانی است. محمدحسین خلیلی رحمانی، معاون برنامهریزی بنیاد مسکن، با اشاره به روند satisfactory پرداخت وامهای ۴۰۰ میلیون تومانی فعلی، از تصویب طرح جدید در هیئت دولت خبر داد. وی توضیح داد: "پرداخت تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی روز گذشته در هیئت دولت به تصویب رسیده است که سهمیه این تسهیلات ۲۲۰ هزار فقره است که تفاوت آن با سال گذشته آن است که تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی به محرومان شهری هم اختصاص خواهد یافت."
این به آن معناست که برای نخستین بار، ساکنان شهرهای زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت نیز میتوانند از این تسهیلات کلان بهرهمند شوند. خلیلی رحمانی شرایط این وام را نیز اعلام کرد: "تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی با نرخ سود ۵ درصد و بازپرداخت ۲۰ ساله خواهد بود." البته این مصوبه باید به تأیید نهایی سازمان برنامه و بودجه کشور برسد و در صورت تصویب، پرداخت آن از ابتدای سال آینده آغاز خواهد شد.
چالشهای پیشِ رو: تأمین منابع مالی
با این حال، نگرانی اصلی درباره تأمین منابع مالی برای چنین طرح عظیمی است. خواجه دلوئی، رئیس بنیاد مسکن، پیش از این با اشاره به محدودیت منابع، گفته بود: "در برنامه سال آینده ۱۳۵ هزار واحد روستایی و ۶۵ هزار واحد شهری ویژه محرومان تعریف شده و با برنامه تنظیم شده منابعی بیش از ۵۰ همت لازم است." وی بر لزوم استفاده از منابع خارج از بنیاد مانند خیرین، مسئولیتهای اجتماعی و درآمدهای استانی تأکید کرده است.
این گزارش نشان میدهد اگرچه حرکت بزرگی برای نوسازی مسکن محرومان روستایی و شهری کلید خورده و آمارها از موفقیت نسبی آن حکایت دارد، اما پیادهسازی نسخه جدید با حجم سهمیه ۲۲۰ هزار واحدی و گسترش آن به مناطق شهری، نیازمند پشتوانه مالی مطمئن و هماهنگی بیشتر بین نهادهای ذیربط است. موفقیت این طرح میتواند علاوه بر افزایش امنیت سکونتی میلیونها خانوار، تأثیری قابل توجه بر بازار ساختوساز داخلی داشته باشد.