یارانه و کالابرگ نوزادان تغییر جدی میکند
تصمیمی که بسیاری از خانوادههای دارای نوزاد منتظر آن بودند، سرانجام اجرایی شد؛ روند دریافت حمایتهای مالی دولت از بدو تولد متحول شده است.
دولت در راستای تسهیل دسترسی به حمایتهای رفاهی، سازوکار تخصیص یارانه و توزیع کالابرگ برای نوزادان تازه متولد شده را به شکلی بنیادین دگرگون کرده است. بر اساس اعلام مقامات وزارت تعاون و معاونت رفاه، حمایتها دیگر نیازمند ثبتنامهای مجدد نیست و مستقیماً با ثبت رسمی تولد، فعال خواهند شد. این رویکرد جدید، هدفگذاری شده تا هیچ کودکی از اولین ماه تولد خود از حمایتهای دولتی محروم نماند.
معاونت وزارتخانه تأکید کرده است که علاوه بر یارانه نقدی که همانند یارانه عمومی خانوار، ماهانه به حساب سرپرست واریز میشود، نوزادان واجد شرایط از سه بسته حمایتی تکمیلی نیز بهرهمند خواهند شد. نکته محوری اینجاست که کالابرگ یک میلیون تومانی نیز از روز تولد برای آنها فعال خواهد شد.
خداحافظی با تأخیر در فعالسازی مزایا
در رویه پیشین، پس از ثبت ولادت در اداره ثبت احوال، انتقال اطلاعات به سامانه جامع رفاه اجتماعی و نهایتاً بروزرسانی دهکبندی، زمانبر بود. این فاصله زمانی موجب میشد تا بسیاری از خانوارها با تأخیر قابل توجهی در دریافت یارانه نقدی یا سهمیه کالابرگ مواجه شوند.
اما در ساختار نوین، به محض ثبت ولادت در دفاتر مربوطه، دادهها به صورت خودکار و آنی به سامانه رفاه ارسال شده و نوزاد بلافاصله به ترکیب خانوار افزوده میشود. نتیجه این است که یارانه نقدی و کالابرگ یک میلیون تومانی، بدون نیاز به اقدام مجدد والدین، از همان ماه اول زندگی کودک آغاز به کار میکند.
زمانبندی واریز یارانه نوزادان: پیوستن به چرخه خانواده
یارانه نقدی نوزاد، در واقع افزایش سهم عضو جدید خانواده در یارانه عمومی است و زمان واریز آن تابع دو زمانبندی کلی یارانههای ماهانه خانوار خواهد بود:
- دهکهای ۱ تا ۳: مبلغ یارانهبگیر به ازای هر نفر (شامل نوزاد)، ماهانه ۴۰۰ هزار تومان است و واریز آن حدود روز بیست و پنجم هر ماه انجام میگیرد.
- دهکهای ۴ تا ۹: مبلغ یارانهبگیر به ازای هر نفر، ماهانه ۳۰۰ هزار تومان است و معمولاً در روز سیام ماه به حساب سرپرست واریز میشود.
تکلیف یارانه در سایه تغییر ساختار خانواده (طلاق و فوت)
در مواجهه با تغییرات ساختاری خانواده نظیر طلاق یا فوت والدین، مسئولیت واریز یارانه نوزادان و کودکان بر عهده سرپرست قانونی خواهد بود که حضانت کودک را عهدهدار است. این بدان معناست که اگر حضانت به پدر واگذار شود، وضعیت واریز به همان صورت قبلی باقی میماند. اما اگر حضانت به مادر منتقل شود، تراکنشهای مالی یارانهای مستقیماً به حساب مادر هدایت خواهد شد، که این امر مستلزم اصلاح اطلاعات سرپرستی در سامانه رفاه توسط مادر خواهد بود.
فراتر از یارانه عمومی: سه بسته حمایتی ویژه
دولت علاوه بر حمایت نقدی و کالابرگ عمومی، سه طرح حمایتی هدفمند را برای کودکان و مادران در نظر گرفته است که میتوانند به صورت همزمان فعال باشند:
۱. طرح یسنا (برای مادران باردار و نوزادان ۱ تا ۲ ساله):
این اعتبار برای مادرانی که فرزند متولد ۱۴۰۵ به بعد دارند یا مادرانی که در دوران بارداری هستند، در نظر گرفته شده است. این طرح بر اساس دهکبندی عمل میکند:
- دهک ۱ تا ۵: ماهانه ۱ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان اعتبار کالایی برای خرید ۱۱ قلم کالای اساسی (شامل پوشک و لبنیات).
- دهک ۶ و ۷: ماهانه ۸۰۰ هزار تومان اعتبار کالایی.
۲. کارت امید مادر (مستقیم و بدون دهکبندی):
این کارت حمایتی که از ابتدای سال ۱۴۰۵ برای مادران دارای فرزند متولد این سال به بعد صادر میشود، یک مزیت مهم دارد: بدون توجه به دهکبندی خانوار، به نام مادر صادر شده و ماهانه مبلغ ۲ میلیون تومان اعتبار تا دو سالگی کودک (مجموعاً ۴۸ میلیون تومان در طول دو سال) دریافت میکند. این اعتبار با هدف پوشش کامل ملزومات حیاتی کودک (پوشاک، خوراک، بهداشتی) طراحی شده است.
۳. طرح حمایت از کودکان سوءتغذیه:
این طرح برای کودکان ۵ ماهه تا ۵ ساله اجرا میشود که در مراکز بهداشتی، مشکل تغذیه یا کمبود وزن آنها تأیید شده باشد. فعالسازی این طرح وابسته به تشخیص پزشکی و ارجاع مرکز بهداشت است، نه ثبتنام والدین. اعتبار این طرح که ماهانه بین ۸۰۰ هزار تا ۱.۳ میلیون تومان متغیر است (بسته به دهک) و فقط برای خرید اقلام غذایی ضروری (گوشت، لبنیات، تخممرغ) قابل استفاده است، مستقیماً به حساب سرپرست خانوار شارژ میشود و هدف آن تضمین بهبود وضعیت رشد کودک است.