شپش سر در دانش‌آموزان؛ کوتاه کردن مو برای درمان ضروری نیست
رئیس گروه سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت، خارش شدید پوست سر را مهم‌ترین علامت ابتلا به شپش سر دانست و تأکید کرد که این آلودگی به طبقه اجتماعی خاصی محدود نمی‌شود. به گفته او، با دسترسی به درمان مناسب و رعایت اصول بهداشتی، نیازی به کوتاه کردن مو نیست.
به گزارش ایسنا، دکتر محمد مرادی، رئیس گروه سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت، تأکید کرد که افراد گروه‌ها و طبقات مختلف اجتماعی ممکن است به شپش سر مبتلا شوند. او ابتلا به این آلودگی را نشانه رعایت نکردن بهداشت فردی یا مختص خانواده‌هایی با شرایط اجتماعی خاص ندانست. مرادی همچنین گفت طول مو به‌تنهایی موجب ابتلا نمی‌شود و در صورت فراهم بودن درمان مناسب و رعایت اصول بهداشتی، کوتاه کردن آن ضروری نیست.
خارش شدید و رشک‌های چسبیده به مو؛ نشانه‌هایی برای بررسی
مرادی خارش شدید پوست سر را مهم‌ترین عارضه ابتلا به شپش معرفی کرد. به گفته او، این خارش می‌تواند دانش‌آموزان را دچار خستگی، بی‌قراری و اختلال خواب کند و در نتیجه، تمرکز و عملکرد تحصیلی آن‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. او توضیح داد که شپش سر، حشره‌ای کوچک، بی‌بال و خون‌خوار است که لابه‌لای موها و روی پوست سر زندگی می‌کند.
به گفته این مسئول وزارت بهداشت، تخم شپش با نام «رشک» شناخته می‌شود و چنان به ساقه مو می‌چسبد که جدا کردن آن دشوار است. شپش‌ها و رشک‌ها بیشتر پشت گوش‌ها و قسمت پس سر دیده می‌شوند؛ بنابراین، این نواحی هنگام بررسی موها به توجه بیشتری نیاز دارند. او با اشاره به اینکه گاهی شوره سر با رشک اشتباه گرفته می‌شود، چسبندگی زیاد رشک به ساقه مو و جدا نشدن آسان آن را یادآور شد و تشخیص درست آلودگی و انتخاب درمان مناسب را مهم دانست.
مرادی، بنا بر گزارش وبدا، تماس مستقیم سر با سر فرد آلوده را راه اصلی انتقال شپش سر عنوان کرد. او افزود که استفاده مشترک از شانه، برس، کلاه، روسری، حوله، بالش و لباس خواب نیز می‌تواند آلودگی را منتقل کند. از نظر او، تماس نزدیک‌تر کودکان در محیط‌هایی مانند مدرسه، ضرورت آموزش روش‌های پیشگیری و توجه به نشانه‌های ابتلا را بیشتر می‌کند.
او به دانش‌آموزان توصیه کرد وسایل شخصی خود را با یکدیگر به اشتراک نگذارند. خانواده‌ها نیز در صورت مشاهده خارش مداوم سر یا نشانه‌های مشکوک، باید موهای فرزندانشان را بررسی کنند. مرادی تأکید کرد که در این بررسی، نواحی پشت گوش و پس سر با دقت بیشتری دیده شوند.
روش مصرف فرآورده‌های درمانی و زمان تکرار درمان
رئیس گروه سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت، مصرف فرآورده‌های ضد شپش را با رعایت دستور مصرف و متناسب با شرایط فرد، از روش‌های درمان این آلودگی برشمرد. او شامپوی پرمترین یک درصد و لوسیون دایمتیکون چهار درصد را از جمله فرآورده‌های مورد استفاده معرفی کرد. مرادی تأکید داشت که انتخاب محصول و شیوه مصرف آن باید تابع دستورالعمل همان فرآورده و وضعیت فرد باشد.
او درباره شامپوی پرمترین یک درصد توضیح داد که بر اساس دستورالعمل ارائه‌شده، ابتدا باید موها را با شامپوی معمولی شست و آب اضافی آن‌ها را گرفت. سپس، در حالی که موها هنوز مرطوب‌اند، فرآورده باید به تمام موها و پوست سر مالیده شود. پس از ۱۰ دقیقه، لازم است موها با آب فراوان آبکشی شوند و تکرار درمان نیز یک هفته بعد توصیه شده است.
مرادی درباره لوسیون دایمتیکون چهار درصد گفت که این فرآورده باید روی موی خشک و از ریشه تا نوک آن استفاده شود. میزان آغشته کردن باید به‌گونه‌ای باشد که همه موها و پوست سر را دربر بگیرد. پس از هشت ساعت، موها با شامپوی معمولی شسته می‌شوند و برای اطمینان از درمان، مصرف دوباره لوسیون پس از یک هفته توصیه می‌شود.
این مسئول وزارت بهداشت بار دیگر رعایت دستورالعمل محصول و توجه به شرایط مصرف‌کننده را ضروری دانست. او تأکید کرد که برای کودکان خردسال، زنان باردار و افرادی که شرایط خاص دارند، باید توصیه‌های تخصصی مربوط به همان فرآورده رعایت شود.
بررسی اعضای خانواده و پیشگیری از انتقال دوباره
مرادی استفاده از شانه دندانه‌ریز هنگام شست‌وشوی موها را راهی برای کمک به خارج کردن شپش‌های مرده و رشک‌های چسبیده به مو دانست. او همچنین بر اهمیت بررسی اعضای خانواده و درمان هم‌زمان کسانی که مبتلا شده‌اند تأکید کرد تا احتمال انتقال دوباره آلودگی کاهش پیدا کند. به گفته او، شانه‌کردن دقیق و جدا کردن دستی رشک‌ها به پاک‌سازی مو کمک می‌کند و مرطوب کردن موها و استفاده از شانه مخصوص شپش می‌تواند این کار را آسان‌تر کند.
او استحمام منظم، بررسی و شانه‌کردن موها، شستن برس و شانه و تمیز نگه‌داشتن لباس، روسری، کلاه و دیگر وسایل شخصی را از اقدامات مؤثر در کنترل آلودگی برشمرد. مرادی تأکید کرد که طول مو به‌تنهایی عامل ابتلا نیست و درمان مناسب همراه با رعایت اصول بهداشتی، ضرورت کوتاه کردن مو را برطرف می‌کند. او از خانواده‌ها و مدارس خواست به‌جای نگران کردن دانش‌آموزان مبتلا یا برخورد تبعیض‌آمیز با آن‌ها، توجه خود را بر شناسایی به‌موقع، درمان صحیح و جلوگیری از انتقال آلودگی متمرکز کنند.