آخرین خبر از وصل شدن اینترنت بینالمللی امروز سه شنبه ۳۰ دی ۱۴۰۴
پس از روزها نگرانی کاربران و کسبوکارها، حالا معاون علمی رئیسجمهور از بازگشت تدریجی اینترنت بینالمللی به وضعیت عادی خبر داده است؛ وعدهای که اگر محقق شود، میتواند نفس تازهای به اقتصاد دیجیتال و شرکتهای دانشبنیان بدهد. اما همزمان، جزئیات بستههای حمایتی دولت هم روایت تازهای از ابعاد خسارتها و واکنش حاکمیت به اختلال اینترنت را پیش روی افکار عمومی میگذارد.
بر اساس آخرین اخبار رسمی، وضعیت اینترنت کشور در مسیر عادیسازی قرار گرفته است. افشین، معاون علمی رئیسجمهور اعلام کرده که شبکه اینترنت بهتدریج در حال بازگشت به شرایط معمول است و محدودیتهای فعلی بهزودی برطرف میشود؛ موضوعی که برای میلیونها کاربر و هزاران کسبوکار آنلاین اهمیت حیاتی دارد.
او با اشاره به تمهیدات از پیش اندیشیدهشده توضیح داد که در صورت تداوم اختلالها، برنامههایی برای ارائه خدمات اینترنت از طریق «آیپی ثابت» به شرکتهای بزرگ در نظر گرفته شده بود تا فعالیت آنها متوقف نشود. با این حال، تأکید کرد که در مدل توسعه اقتصاد دیجیتال، صرف اتصال شرکتها به اینترنت کافی نیست و دسترسی کاربران و مشتریان نیز نقش تعیینکنندهای در تداوم حیات این کسبوکارها دارد.
این اظهارات در جریان نشست خبری معرفی بستههای حمایتی از شرکتهای دانشبنیان مطرح شد؛ نشستی که با حضور دکتر حسین افشین، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان رئیسجمهور و دکتر اصغر نوراللهزاده، رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی برگزار شد.
افشین در این نشست گفت: «ما ۸ بسته داریم که در حوزه حمایت از بخش دانشبنیان کشور است. این بستهها متفاوت با بستههای جاری است.» او یکی از این بستهها را «طرح ثبات» معرفی کرد؛ طرحی که مکمل برنامه «کانکت» در حوزه تعاملات بینالمللی و ارتباط نخبگان داخل و خارج از کشور است. به گفته او، بسته دیگری نیز با هدف حمایت از جهش علمی کشور طراحی شده است.
معاون علمی رئیسجمهور با اشاره به اقدامات انجامشده در بحرانهای اخیر توضیح داد که در جریان «جنگ ۱۲ روزه»، پنج همت تسهیلات به شرکتهای آسیبدیده پرداخت شده و باقی این تسهیلات نیز تا پایان هفته به متقاضیان تخصیص خواهد یافت.
او همچنین از طراحی بستهای ویژه برای جبران آسیبهای اخیر شرکتهای دانشبنیان، بهویژه شرکتهای کوچک خبر داد و گفت فراخوان این بسته از ۸ تا ۱۸ بهمن منتشر میشود و کل فرآیند آن حداکثر ظرف دو ماه به پایان میرسد. در این بسته، حمایت از آسیبهای ناشی از اختلال اینترنت بهصورت سرمایه در گردش در بازه زمانی سه تا شش ماهه و نهایتاً تا ۱۲ ماه در نظر گرفته شده است.
افشین در ادامه به بسته حمایتی ویژه شرکتهای دانشبنیان نوپا اشاره کرد و گفت حدود ۳۶۰۰ شرکت دانشبنیان نوپا تاکنون از تسهیلات صندوق نوآوری استفاده نکردهاند. در این طرح، این شرکتها میتوانند بدون ارزیابی پیچیده، تسهیلاتی بین ۵۰۰ میلیون تا ۲ میلیارد تومان دریافت کنند که بهصورت خودکار تخصیص مییابد. مبنای این تسهیلات، ۵۰ درصد میانگین درآمد سه سال گذشته شرکتهاست و شرکتهایی که بیش از سه سال درآمد صفر داشتهاند، مشمول این بسته نمیشوند.
او بستههای دیگری مانند «ارتقای کیفیت»، «توسعه محصولات جدید دانشبنیان»، «رشد تولید» و «صادراتمحور» را نیز تشریح کرد و توضیح داد که هر شرکت تنها امکان استفاده از یک بسته را دارد. در بسته صادراتی، شرکتهایی که به دنبال افزایش دامنه صادرات یا معرفی محصولات جدید در بازارهای خارجی باشند، مورد حمایت قرار میگیرند.
یکی از بخشهای قابلتوجه این برنامهها، ایجاد کنسرسیومهای صادراتی است. افشین توضیح داد که به جای صادرات پرهزینه یک محصول توسط یک شرکت، چند شرکت دانشبنیان میتوانند سبدی از محصولات را بهصورت مشترک صادر کنند؛ برای مثال صادرات یک بسته دارویی بهجای صادرات جداگانه هر دارو.
او همچنین به مشکلات سرمایه در گردش شرکتهایی که مواد اولیه وارد میکنند اشاره کرد و گفت در صورت ارائه مستندات، تسهیلاتی تا سقف ۱۰۰ میلیارد تومان برای آنها در نظر گرفته شده است. علاوه بر این، «طرح ثبات» برای حمایت از محققان خارج از کشور، تا سقف ۳ میلیارد تومان کمک به شبکه نخبگان ایرانی خارج از کشور ارائه میدهد.
معاون علمی رئیسجمهور درباره وضعیت علمی کشور نیز هشدار داد و از «رکود علمی» سخن گفت. او اعلام کرد که با همکاری وزارت علوم و وزارت بهداشت، طرحی برای ایجاد جهش علمی در دستور کار قرار گرفته و تمرکز این حمایتها بر ۲۰ دانشگاهی است که ۸۰ درصد تولید علمی کشور را بر عهده دارند.
در بخش دیگری از سخنانش، افشین به وضعیت اینترنت و اقتصاد دیجیتال بازگشت و گفت: «در تازهترین جلسه هیأت دولت به دستور رئیسجمهور قرار شد ظرف امروز و فردا و نهایتاً تا آخر هفته اینترنت کشور به وضعیت عادی بازگردد.» او تأکید کرد که اگرچه ارائه اینترنت به شرکتهای بزرگ در دستور بررسی بود، اما بدون دسترسی عمومی کاربران، اقتصاد دیجیتال عملاً کارایی لازم را ندارد.
او همچنین به آمارهای منتشرشده درباره میزان خسارت قطعی اینترنت واکنش نشان داد و گفت عدد ۳.۸ همت خسارت روزانه که از سوی دبیر اتحادیه کسبوکارهای اینترنتی مطرح شده، دقیق نیست و بررسیها نشان میدهد میزان خسارت کمتر از این رقم بوده است. به گفته افشین، برخلاف جنگ ۱۲ روزه، شرکتهای دانشبنیان حوزه اقتصاد دیجیتال در قطعی اخیر اینترنت آسیب جدی ندیدهاند، هرچند برآورد دقیق میزان خسارت نیازمند زمان است.
مجموع این اظهارات نشان میدهد دولت همزمان با وعده بازگشت اینترنت بینالمللی به وضعیت عادی، تلاش دارد با بستههای حمایتی متنوع، فشار ناشی از اختلالهای اخیر را از دوش شرکتهای دانشبنیان بردارد؛ رویکردی که میزان موفقیت آن، به سرعت تحقق وعدهها و بازگشت پایدار اینترنت گره خورده است. این گزارش، تصویری پرجزئیات از یکی از حساسترین موضوعات این روزهای کاربران و فعالان اقتصاد دیجیتال ارائه میدهد؛ موضوعی که بیتردید بازتاب گستردهای در افکار عمومی خواهد داشت.