راز بزرگ سلامت روده برملا شد؛ زمان مصرف صبحانه شما، دستگاه گوارشتان را تنظیم میکند؟
بر اساس یافتههای جدید دانشگاهی، زمانبندی دقیق مصرف پروتئینها، نقشی تعیینکننده در تقویت سد دفاعی روده ایفا میکند و این یافته میتواند روی روتین غذایی میلیونها کارمند میانسال تاثیر بگذارد.
پژوهشهای اخیر بار دیگر اهمیت چرخههای منظم بیولوژیکی بدن، که تحت عنوان ریتم شبانهروزی شناخته میشوند، را برجسته کردهاند؛ چرخههایی که بر جذب مواد مغذی و عملکرد ارگانهای حیاتی، از جمله روده، تأثیر میگذارند. نتایج یک تحقیق تازه از دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا نشان میدهد که نحوه پردازش یک اسید آمینه کلیدی در کبد، به خصوص در ساعات شب، فرآیندهای حیاتی مربوط به سلامت روده را تحت الشعاع قرار میدهد.
ماده محوری این کشف، «تریپتوفان» است؛ اسید آمینهای که به وفور در منابع غنی پروتئینی مانند محصولات لبنی، گوشت و تخممرغ یافت میشود. پس از ورود به بدن، تریپتوفان به کبد هدایت شده و طی فرآیندی به ترکیبات کوچکتری تجزیه میشود که به آنها متابولیت میگویند. این متابولیتها نقش بسیار مهمی دارند؛ زیرا یک گیرنده تخصصی در بدن به نام «گیرنده آریل هیدروکربن» (گیرنده Ah) را فعال میسازند.
فعالسازی این گیرنده مستقیماً به تقویت سد دفاعی روده کمک میکند؛ سدی که وظیفه حیاتی دارد تا از نفوذ پاتوژنهای مضر جلوگیری کرده و جذب کارآمد مواد مغذی مفید را میسر سازد.
گری پردیو، استاد و پژوهشگر اصلی این تحقیق، با تأکید بر اهمیت زمانبندی، اعلام کرد: «این یافتهها نشان میدهد آنچه میخوریم و بهویژه زمان مصرف پروتئین، میتواند تاثیر قابلتوجهی بر سلامت روده داشته باشد.»
اگرچه این مطالعه در فاز مقدماتی بر روی موشها صورت پذیرفته است، اما اهمیت آن برای انسانها نیز بالاست، چرا که انسانها نیز سطح بالایی از «گیرنده آریل هیدروکربن» را در بخشهای حساسی چون روده، پوست، کبد و ریهها دارا هستند.
این کشف جدید، حلقه مفقوده در درک ما از عملکرد این گیرنده را تکمیل میکند. پیش از این، تحقیقات همین تیم نشان داده بود که انسداد این گیرنده میتواند منجر به اختلالاتی نظیر حرکت سریع مواد غذایی در روده باریک و کاهش لایه مخاط محافظ شود؛ همچنین مشخص شده بود که مصرف سبزیجاتی مانند کلم بروکلی میتواند این گیرنده را فعال و سلامت گوارشی را ارتقا دهد.
پژوهشگران حدس میزدند که بدن باید علاوه بر مواد غذایی خاص، مسیرهای طبیعی دیگری برای فعالسازی گیرنده آریل هیدروکربن داشته باشد. نتایج جدید نشان داد که سهم تریپتوفان موجود در رژیم غذایی معمول نیز میتواند این مکانیزم دفاعی سودمند را فعال سازد.
برای راستیآزمایی دقیقتر، محققان بر روی موشهایی که تغذیه آنها به شبها (زمانی که موشها فعالتر هستند) محدود شده بود، تمرکز کردند و در طول روز به آنها هیچ خوراکی ندادند؛ الگویی که شباهتی معکوس با عادات بسیاری از انسانها دارد که عمدتاً وعدههای اصلی را در طول روز مصرف میکنند. نمونهگیریها در فواصل زمانی چهار ساعته پس از تغذیه انجام شد.
تحلیل نتایج نشان داد که کبد در دورههای تغذیه فعال، متابولیتهای تریپتوفان بیشتری تولید میکند که مستقیماً موجب فعالسازی گیرنده آریل هیدروکربن و در نتیجه، مستحکمتر شدن سد محافظتی روده میشود.
بر اساس گزارش وبسایت هلث، این کشف به صورت عملی نشان میدهد که مصرف پروتئین در ساعات اولیه روز، به ویژه در وعده صبحانه، پتانسیل بالایی برای کمک به بهینهسازی سلامت روده دارد.
در مجموع، این مطالعه پیشرفته، درک ما از رابطه متقابل بین نوع غذا، زمانبندی مصرف و سلامت گوارشی را عمیقتر کرده و بار دیگر اثبات میکند که بدن ما مجهز به سازوکارهای دفاعی طبیعی است که با انتخابهای هوشمندانه غذایی و زمانبندی درست، میتوانیم از آنها به بهترین شکل پشتیبانی کنیم.