قیمتهای نجومی فیلترشکن برای یک ساعت وصل شدن! + سند
در بیستمین روز از محدودیت اینترنت، بازار زیرزمینی فروش ابزارهای دور زدن فیلترینگ به شدت داغ شده است. گزارشها حاکی از آن است که فروشندگان با تعیین قیمتهای سرسامآور ۲ تا ۱۰ میلیون تومان، بدون هیچ نظارت و ضمانتی، از نیاز مبرم کسبوکارها و مردم سوءاستفاده میکنند.
با گذشت حدود ۲۰ روز از اعمال محدودیتهای گسترده بر اینترنت بینالملل در کشور، تقاضا برای ابزارهای عبور از فیلترینگ به اوج خود رسیده و در غیاب هرگونه نظارت، یک بازار سیاه پرسود و بیضابطه شکل گرفته است.
بررسیهای میدانی نشان میدهد که قیمتهای فروش فیلترشکنها به طور وحشتناکی افزایش یافته و دامنه آن از ۲ میلیون تومان شروع شده و حتی تا ۱۰ میلیون تومان نیز گزارش شده است. نکته تکاندهنده اینجاست که کاربران پس از پرداخت چنین مبالغ کلانی، اغلب تنها برای مدت بسیار کوتاهی (حتی یک ساعت یا یک روز) به اینترنت متصل میشوند و پس از آن، فیلترشکن خریداریشده بیاستفاده میماند.
کیوان نقرهکار، کارشناس حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات، در گفتوگو با ایسنا با هشدار درباره شکلگیری یک «صنعت» تاریک در این حوزه گفت: «به نظر میرسد این روزها کسانی که بیشترین استفاده از اینترنت در هر لایه و دسترسی دارند، کسانی هستند که در صنعت فروش فیلترشکن درحال فعالیت هستند. این حوزه را باید به عنوان یک صنعت شناخت چراکه درآمد و چرخه مالی که در پشت پروژههاست، شاید در پشت بسیاری از پروژههای ملی در صنایع دیگر نباشد.»
وی افزود: «هرجا که محدودیت وجود دارد و نیاز به فضای محدود شده برای توسعه کسب و کار، بهبود سلامت جامعه، آموزش و سرگرمی باشد، طبیعی است که مخاطب و کاربر از آن استفاده کند. بنابراین این هم طبیعی است که همه افراد پلی برای دور زدن این محدودیتها ایجاد کنند. در این میان موضوع فیلترشکنها دوباره داغ میشود و بستر فعالیت افراد سودجو گسترش پیدا میکنند. این در حالی است که فروشندگان فیلترشکن نه شناختهشده هستند، نه صنف و اتحادیهای دارند و نه مکان مشخصی برای پاسخگویی.»
فقدان نظارت و سوءاستفاده از نیاز مردم
این کارشناس تصریح کرد که در شرایط کنونی، قیمتگذاری کاملاً در اختیار فروشنده است و کاربران به دلیل نیازهای کاری و حرفهای، ناچار به پرداخت هزینههای گزاف هستند. این امر نشان میدهد چگونه محدودیتهای اینترنتی به فرصتی طلایی برای سوءاستفاده افراد سودجو تبدیل شده است.
یکی از بزرگترین مشکلات این بازار، نبود خدمات پس از فروش و هرگونه ضمانت است. نقرهکار در این باره تأکید کرد: «فروش فیلترشکنها هیچگاه شامل ضمانت یا پشتیبانی واقعی نمیشود. فروشنده ممکن است بهراحتی زیر قول خود بزند و در قبال هزینهای که دریافت کرده، هیچ مسئولیتی نپذیرد.»
خسارات سنگین اقتصادی و اجتماعی قطعی اینترنت
این کارشناس با اشاره به تبعات گسترده قطعی اینترنت افزود: بر اساس آمار انجمن کسبوکارهای اینترنتی، «هر روز قطعی اینترنت حدود ۴۰۰۰ میلیارد تومان آسیب اقتصادی به کسبوکارها وارد میکند.» وی تأکید کرد که اینترنت امروز دیگر فقط یک ابزار ارتباطی نیست، بلکه ستون فقرات بخش قابلتوجهی از اقتصاد کشور محسوب میشود.
نقرهکار با ارائه آماری گویا افزود: «بر اساس آماری که مرکز آمار ارائه کرده، حدود دو و نیم میلیون شغل فقط از طریق اینستاگرام بهصورت مستقیم درآمدزایی دارند.» به گفته وی، با احتساب سرپرستان خانوار، وابستگی معیشت حدود ۱۰ میلیون نفر به شبکههای اجتماعی است.
وی هشدار داد که آسیبهای ناشی از اختلال اینترنت تنها مالی نیست و به پیامدهای روحی و روانی گستردهای منجر میشود: «زمانی که چرخ یک کسبوکار نمیچرخد، فرد از نظر روحی و روانی دچار اضطراب و فشار میشود... این نارضایتیهای شغلی و معیشتی ممکن است در قالبهای دیگری در جامعه انباشته و نمایان شود.»
هشدارهای امنیتی درباره استفاده از فیلترشکن
در پایان گزارش اشاره شده که طی سالهای گذشته بارها هشدار داده شده که استفاده از ویپیان، آسیبپذیری دستگاههای کاربران را افزایش داده و راه را برای نفوذ هکرها باز میکند. بنابر اعلام رسمی، بیش از ۸۳ درصد مردم از فیلترشکن استفاده میکنند، در حالی که به تأکید مسئولان، ابزارهای فنی مانند فیلترینگ، راهکار کوتاهمدت و ناکارآمدی برای مدیریت فضای مجازی هستند.
