گیاه کوهی «آویشن» چگونه راز کنترل فشار و چربی خون را در مطبخ ایرانی پنهان کرده است؟
در میان ادویههای آشنای هر آشپزخانه ایرانی، گیاهی کوهی نهفته است که متخصصان اکنون خواص دارویی آن را فراتر از یک طعمدهنده ساده میدانند.
علی حسین بیرانوند، یکی از متخصصان فعال در مجموعه پارک علم و فناوری لرستان، در اظهاراتی تأکید کرد که گیاه آویشن، با آن عطر دلانگیز کوهستانیاش، پتانسیل قابل توجهی برای تعدیل دو چالش عمده سلامت در میانسالان، یعنی فشار خون بالا و کلسترول خون، دارد. وی این گیاه را نمونهای از طبیعت غنی ایران دانست که خواص درمانی آن شایسته توجه بیشتری است.
بیرانوند با تشریح ویژگیهای گیاهشناختی آویشن، آن را گیاهی با طبع گرم و خشک معرفی کرد که به دلیل تنوع زیاد گونهها، جایگاه ویژهای در سبد ادویهجات دارد. او اشاره کرد که کاربرد رایج در ایران، استفاده از نمونه خشک و پودر شده است؛ این در حالی است که در بسیاری از کشورهای پیشرو، به دلیل ماهیت عطرآگینتر آویشن تازه، مصرف نسخه تازه آن در دستور پخت غذاها قرار میگیرد. این تفاوت در نحوه مصرف، خود زمینهای برای بررسی بیشتر پتانسیلهای خوراکی این گیاه است.
این پژوهشگر پارک علم و فناوری لرستان با برشمردن فواید سیستمیک آویشن، نقش حیاتی آن را در سلامت روان و اعصاب برجسته ساخت. او بیان داشت: «آویشن برای تقویت اعصاب، درمان افسردگی، خستگی و بیخوابی مفید است و باعث کاهش فشارخون و چربی خون میشود.» حفظ این سویه انتقادی در استفاده از منابع طبیعی، بر اهمیت مصرف صحیح تأکید دارد.
در ادامه، بیرانوند مجموعه گستردهای از خواص دارویی آویشن را برشمرد که گویای قدرت درمانی آن است. این خواص شامل طیفی از اثرات ضد میکروبی، ضد قارچی، ضد انگلی، ضد التهابی، ضد احتقان، ترمیمکنندگی زخمهای داخلی، پیشگیری از آلزایمر و خاصیت قابض بودن میشود. این گستردگی اثرات، آویشن را از یک ادویه صرف، به یک داروی گیاهی چندمنظوره تبدیل میکند.
وی مصرف آویشن به صورت جوشانده را به عنوان یک راهکار اثبات شده برای مقابله با مشکلات تنفسی شایعتر دانست. او افزود: «مصرف آویشن بهصورت جوشانده برای رفع تنگی نفس، برونشیت، سرفه، نفخ شکم، سوءهاضمه، آسم، سیاهسرفه، سرگیجه، سردرد و زکام توصیه میشود.»
برای دستیابی به این نتایج درمانی، عضو پارک علم و فناوری لرستان یک پروتکل مصرفی مشخص ارائه داد: «برای این منظور ۱۰ گرم آویشن را در یک لیتر آب ریخته و جوشانده آن در طول روز مصرف شود.» این دستورالعمل شفاف، مرحله اجرایی توصیههای تخصصی را برای عموم فراهم میآورد.
با این حال، بیرانوند نسبت به یک خطر بالقوه هشدار داد که رعایت آن برای حفظ سلامت ضروری است: «آویشن سقط کننده جنین در مادران باردار محسوب میشود بنابراین زنان باردار باید از مصرف آن خودداری کنند.» این تذکر، جنبه احتیاطی و مسئولیتپذیری گزارش را تقویت میکند و از تکرار توصیه کلی بدون در نظر گرفتن گروههای خاص جلوگیری مینماید.
